Menü
Kieler Nachrichten | Ihre Zeitung aus Kiel
Schleswig-Holstein Vertellen över't Neeseggen
Nachrichten Schleswig-Holstein Vertellen över't Neeseggen
Partner im Redaktionsnetzwerk Deutschland
12:00 01.07.2017
Von Heike Thode-Scheel
Bartleby - as flietigen Schriever. Quelle: Zeichnung Herbert Klee

He is Füer un Flamm för de Vertellen, de twaars all mehr as 150 Johr op’n Buckel hett, aver: „De Text is jümmers noch aktuell. Een Minsch, de ünner sien egen Opgaven zerbreekt. De hett’n Burnout, würr een hüüttodaags seggen“, sineert de Plattschnacker. „He hett veel un to suur marracht, jümmer deper daal. Un he is jümmer alleen to sitten kamen. Un dat nimmt sien truurig Enn mit em.“ Rainer Kramer düükert deep in’e Geschicht vun Bartleby in – un em is kloor: „Nackelte Wöör maakt dat nich ut. Man mutt mit’e Spraak ok den Sinn infangen. Wat dor achter steekt an Charakter. Dat is wichtig“, dat weet de Literaturfan un Historiker nipp un nau. Un wieldatt de Vertellen vun Melville „teemli spröde“ is, „kann man dat so schön för’t Plattdüütsche knacken“, swöögt de Översetter, de ok noch in veele anner Spraken tohuus is.

 De Geschicht is wohrrafti spröde. Un afsünnerlich. Mit „Gestalten, ene vageliger noch as de nöögste“.  Aver se röhrt ok deep an. Wieldatt se so minschlich is. Eegens fangt se ganz normal an: En Afkaat in New York söcht een niegen Schriever. Op de Annonce kümmt denn Bartleby: „een langtöögschen jungen Keerl, wittschen geel, wat elennig korrekt, man ok geradewegs, dorbi hülplos alleen, so een bleek Minschenkind . . .“ Toeerst „slüng he alle Dokumente schierweg dal.“ He schrifft af un kopeert ahn wenn un aver. „As wörr he ene Maschin“. Man denn schall he wat anners maken un nu kümmt dat „Dä’t lever nich doon“. Still un liesen, ahn Opregen.

 Wat dor nu so peu à peu rutsuern deit, ut düt Nee-seggen, dat is wiss wat spliensch: De Afkaat kann em nich bikamen, Bartleby röhrt em sogor an, de Schriever treckt in‘t Büro in, de Afkaat mutt dat rüümen, de Namieter hoolt de Gandarmen un Bartleby lanndt optletzt in’t Kaschott. Dat sünd man blots de sonöömten Rahmenbedingungen. Wo’t op ankamen deit, sünd de fienen Nuancen: „För mi is Översetten Stil, Stil, Stil. Ik legg mehr Wert op’n Sinn as op de Wöör. De nakelten Wöör maakt dat nich ut. Mit Platt kann man sik beter utdrücken. Dat is de Chance för Platt – düsse annern Nuancen“, meent de Schrieversmann. „Düt Lakonische, dat  geiht op Platt in een poor Wöör. Op Hochdüütsch bruukt een veele Wöör.“

Mit de Översetten vun düssen Klassikern wull sik Rainer Kramer ok „ganz bewusst vun de plattdüütschen Dööntjes afsetten“. Denn de Spraak kann veel mehr as Dööntjes, dor is he sik seker.  Un dat warrd een ok bi’t Lesen wies: Wat hett he för wunnerbore plattdüütsche Wöör un Ümschrieven funnen för de verscheden Charakterköpp, de jo nu förwiss swoor in Wöör to kleden sünd. Bartleby in sien „liekendüstere spökige Aart“, Füürball (de Schriever hebbt bi den Afkaat blots Ökelnaams), de „lütte körtpustig pummelige Inglänner un Biettang mit dat „Utsehn von een verwagen Liekedeler“. Un op Platt kriegt de Figuren meist noch mehr egen Aart as op Hochdüütsch. Se warrd lebennig.

„Bartleby ist wieder mitten unter uns . . .“, schrifft „Die Zeit“ vör een poor Johr, „Der zaudernde Held hat das Zeug, zur Symbolfigur der Bewegung der Neinsager und Verweigerer zu werden.“ Rainer Kramer weet nipp un nau worüm dat so is: „Een jümmerto’n Klassiker, gistern, hüüt, ok morrn noch. Or, mit Nietzsche: Dat minschlich, all to minschlich, to jede Tiet liek is’t.“ Bartleby - Dat Book gifft dat över Rainer Kramer, kauwesrainer@yahoo.com

Kommentare
Die Debatte geht am Morgen weiter
Die Kommentarfunktion ist zwischen 22:00 und 06:00 Uhr nicht aktiv – denn wir wollen eine gute Moderation der Beiträge gewährleisten.
Wir freuen uns am Morgen über Ihre konstruktiven Beiträge zum Thema!

In der Seehundstation in Friedrichskoog bekommen Robben-Waisen eine zweite Chance. Die Seehund-Babys werden „aufgepäppelt“ und medizinisch versorgt, bevor sie zu ihren Artgenossen im Wattenmeer zurückkehren können.

01.07.2017

Land unter im Norden: In Schleswig-Holstein schüttete es am Freitag ohne Unterlass. In Berlin und Brandenburg ließ Starkregen schon am Donnerstag reihenweise die Straßen überfluten. Hier ist die Lage zwar deutlich ruhiger, die Einsatzkräfte sind aber vorbereitet.

Anne Steinmetz 01.07.2017

Die Einführung der umstrittenen Sicherheitsrichtlinie für die Traditionsschiffe in Deutschland wird zunächst auf Januar 2018 verschoben. Das gab das Bundesverkehrsministerium am Freitag in Berlin bekannt. Vor der Einführung sollen die Verbände der Schiffseigner an den Gesprächen beteiligt werden.

Frank Behling 30.06.2017