3 ° / 0 ° wolkig

Navigation:
Nachrichten auf Platt
Spraak-Projekt vun'e Kieler Uni kriggt Wetenschapspries

„Woans schnackt de Norden?“ dat hebbt sik Spraakexperten ut söss verscheden Unis in Norddüütschland fraagt. In  ehr Projekt SiN geiht dat siet 2008 üm de „Sprachvariation in Norddeutschland“. Ünner de Leit vun de Kieler Christian-Albrechts-Universität  sünd de Unis Hamborg, Bielefeld, Potsdam un Frankfurt/Oder bigahn un hebbt de Lüüd bi’t Schnacken tohöört. Un twaars twüschen Nord- un Ostsee un twüschen Oder un Rhein. Dat geiht üm de sonöömte „Sprachwirklichkeit“. Gifft dat bi uns in‘ Norden sowat as een Ümgangsspraak? Woveel Platt steekt in uns Hochdüütsch binn? Un ümgekehrt: Woveel Hochdüütsch rutscht in‘t Plattdüütsche rin? Nu hebbt de Wetenschapler för ehr Studie den Wissenschaftspries 2016 kregen.

  • Kommentare
mehr
De Sass is all 60 Johr – aver böös niemoodsch

Wenn Hein Thies wat will, denn sett he sik an sien Reekner un schrifft een Nettbreef. Hett he dat aver hild, denn hoolt he glieks sien Plietschfon rut un röppt an.  Will de Plattschnacker ut Glinn weten, wat dat Nieges gifft in’e Welt, denn deit he dat mit‘ Kiekprogramm vun sien Computer.  Mit siene nahto tachentig Johr is he `n echt plietschen Nettbruser. De Plattexperte is in’t Nett tohuus as anner in ehr Goorn. Ob nu bi’t Tippsnacken, op sien egen Hööftsiet oder bi’n Tohuuskoop – offschonst – dat is nu doch nich so sien Saak. Denn Tohuuskoop is homeshopping.  Un dor hett he nix mit an‘ Hoot. Wat Nettbruser, Tippsnacken un Plietschfon is? Dat kann een in dat lütte Book „Der neue Sass – Plattdeutsches Wörterbuch“ nakieken.

  • Kommentare
mehr
Plattdüütschen Wien ut Grebin - wat för Leckertähn

„So mookt wi dat“ – heet de plattdüütsche Wien ut Sleswig-Holsteen. Wat? Wien ut Norddüütschland? Dat mutt wull een echten Muultrecker ween. „Nein“, seggt Winzer Steffen J. Montigny, „Dieser Jahrgang wird herausragend“. Siet söss Johr buut se nu all roden un witten Wien op’n Grebiner Möhlenbarg an. Düt Johr weer dat Wedder op’t Best för’n schönen Wien: „Der sonnige Spätsommer rundet das insgesamt sehr weinfreundliche Jahr ab“, vertellt de Wien-Buer. Twee Hektor is sien Stück Land man blots groot– aver wi heet dat doch so schön: „Klasse statt Masse“.

  • Kommentare
mehr
Jedeen kann mitmaken un ünnerschrieven

41 Daag hebbt se noch – man ehr Sammelziel vun fiefhunnert Stimmen is all lang kumplett. Över 800 Lüüd hebbt middewiel bi de Online-Petition „Erhaltung des Instituts für Niederdeutsche Sprache (INS)“ ehrn Kaiser Wilhelm ünnersett.  De meisten Ünnerschriften kaamt ut Neddersassen, in Sleswig-Holsteen weern de Plattschnacker  ok böös aktiv jüst so as in Bremen un Hamborg. Sogor ut Bayern hebbt sik acht Lüüd mellt. Se alle wüllt dat Plattdüütsche Institut Stütt un Stöhn geven. Denn wenn nich doch noch een Wunner passeern deit, is in‘ Dezember 2017 Sluss. Dat seggt de veer norddüütschen Bunneslänner, de dat Institut mit 272 000 Euro fördern doot. Mit dorbi sünd Sleswig-Holsteen, Hamborg, Bremen un Neddersassen.

  • Kommentare
mehr
"Honnig in' Kopp" - Uropführen in't Ohnsorg-Theoter

Dat is komisch.  Aver ok wedder nich – wenn Amandus Rosenbach in‘ Köhlschrank rinmiegen deit. Mankeen Mol weet he ok nich mehr, wokeen he eegentli is. Fröher weer he Tierdokter un böös plietsch. Nu is he blots noch böös dörch’n Wind. Tüdelig. Verdreiht. Narrsch kann man ok seggen. Denn he hett Alzheimer: „Dat föhlt sik so schreckli, so gräsig, slimm an, wenn een eenfach gor nix mehr weten deit“, lamenteert Amandus un weent. Alleen leven, dat kann he nu ok nich mehr. To gefährli. Dorüm treckt he eerst Mol bi sien Söhn un Swiegerdochter in. Aver dat duert nich lang – un denn is dor ok bald Holland in Noot. Opa mutt in’t Heim, meent Söhn Nico. Dat kümmt gor nich in’e Tüüt – dinkt sik Enkeldochter Tilda un geiht mit Opa op Tour. Na Venedig. Dor, wo Opa üm Oma ehr Hand anholln hett. „Honnig in‘ Kopp“  heet dat niege Stück an’t Hamborger Ohnsorg-Theoter.

  • Kommentare
mehr
Henning Kothe is Tenor, Dokter un noch veel mehr

„Wann künnt wi denn mol een beten schnacken“, fraag ik Henning Kothe. „Mmh, jo, also hüüt is dat slecht. Morrn villicht. Nee, dor passt dat ok nich . . . doch. Also bit halvi söss heff ik Proov un denn mutt ik na Berlin. Ik roop se denn so üm Klock söss ut‘ Auto an . . .“ De Mann hett echt Hummeln in‘ Mors. „Jo, dat is een beten veel mankmol. Op’e een Siet bün ik Dokter. Maandags, Dingsdag un Middeweken. Un denn maak ik de anner halve Week Musik. Dat sünd de twee groten „M“s in mien Leven: Medizin un Musik.“

  • Kommentare
mehr
Heel erfolgreiche Speeltiet - Schnack mit Wolfgang Börnsen

Na de groote Sommerpaus heet dat wedder: Wi haut een Slag rin bi de plattdüütschen Bühnen in't Land. Wolfgang Börnsen, de Böverste vun' Nedderdüütschen Bühnenbund in Sleswig-Holsteen, vertellt uns Blatt nich blots, wat in'e niege Speeltiet los is, sünnern ok, wat to doon is, üm dat Platt-Theoter in'e Tokunft to stüern. Wolfgang Börnsen över de Bilanz vun't Nedderdüütsche Theoter in uns Land: "Kloor is doch: Qualität sett sik jümmers dörch. De Bilanz wiest ut, datt Platt-Theoter hett middewiel een hogen Stellenwert. Un wi hebbt een vun’e erfolgreichsten Speeltieden achter uns."

  • Kommentare
mehr
Nu gifft dat den Häwelmann endli ok op Platt

 „Mudder,“ reep de lütte Häwelmann, „ik will föhrn!“ Un de Mudder reck in’n Slaap mit den Arm ut dat Bett un rull de lütte Bettsteed hen un her, un wenn ehr de Arm mööd warrn schull, so reep de lütte Häwelmann: „Mehr, mehr!“ Dat wunnerbore Kinner-Märken vun den lütten drallen Häwelmann, de partout nich inslapen will, hett de grote norddüütsche Dichtersmann Theodor Storm 1849 schreven. Op Hochdüütsch allerdings. Dat is een echten Kinnerbook-Klassiker wurrn mit de söten Biller vun Else Wenz-Vietor. Nu gifft dat de lütte snaaksche Geschicht üm den Buttjer, de bit an’t Enn vun’e Welt merrn dörch de Steerns in‘ Heven suusen deit mit sien Rullenbett, endli ok op Platt.: „De lütte Häwelmann“ – op Platt överdragen vun Paster un Plattschnacker Ulrich Gradert. Rutbröcht vun‘ Vitolibro Verlag.

  • Kommentare
mehr
Anzeige