12 ° / 8 ° Regen

Navigation:
Heimat is keen Placken Eer

Wat bedüüt Heimat denn noch för uns Minschen? Heimat is keen Placken Eer

„De Minsch lewt ni blots in de Heimat, he lewt in de Welt. Wi köönt de Oogen för de Welt ni tokniepen. Dat weer ni good för de Welt un eerst recht ni good för de Heimat“, düsse kloken Reegen hett uns groten sleswig-holsteenschen Schrieversmann Reimer Bull seggt. Vör dörtig Johr! Un ok Oswald Andrae, de plattdüütsche Dichtersmann ut Jever, weer sien Tiet in Saken Heimat wiet vörut: „För mi is »Heimat« vandaag ümmer noch en Woort, wor'n sük noch mehr Gedanken över maken schull, denn alltiet un överall up de Welt mööt't Minsken ok vandaag noch »Heimat« söken - Asylrecht -, mööt't bangen un hopen, dat se wurgens en Bürgerrecht kriegt . . .“, schrifft he 1980 in een Bidrag för Radio Bremen: „Heimat – wat is dat?“

Voriger Artikel
Dat löppt för Jacqueline
Nächster Artikel
Utbüxen kann keeneen

Heimat kann veel för uns bedüüden . . .

Quelle: th

Tja, wat is Heimat? Een Woort, dat keeneen mehr so richtig in‘e Mund nehmen mach. „Mit dat Woort »Heimat« harrn de Rassisten un Nationalisten veel Unglück in Gang brocht. Dit Woort »Heimat« harrn se vergift't. Dat kunn man nu nich mehr utspräken“, wohrschau Oswald Andrae. Un doch is dat hüüt wedder so aktuell as nienich vörher. Un de Lüüd nehmt dat wedder in‘ Mund. De Lüüd in Düütschland un all de Flüchtlinge, de nu to uns kamen doot, wieldatt se keene Heimat mehr hebbt un keen Tohuus.

Dorüm hebbt sik alle ARD-Anstalten tosamendaan un een Themenwuch „Heimat“ op’e Been stellt.  In’t Radio, in’t Fernsehn un in’t Internet geiht dat vun‘ 4. bit to’n 10. Oktober üm uns „Heimat. SWR Fernseh-Direkter Christoph Hauser weet üm de Bedüüden vun dat Woort: „Heimat ist da, wo wir herkommen . . . Heimat ist aber auch da, wo wir ankommen. Nie waren mehr Menschen auf der Flucht und auf der Suche nach Heimat als heute“.

Heimat – dat sparrige Woort hett miteens een ganz niege Bedüüden kregen. „Heimat kann überall sein, wo es sicher ist“, hett een Flüchtling ut Syrien annerletzt to een Reporter seggt. Heimat heet för all de Flüchtlinge: Sekerheit; De Ort,  wo se nich bedroht warrd, wo keene Bomben Liev un Seel twei maken doot, wo dat Lüüd gifft, de se willkamen heet un ünner de Arms griepen doot. De för se Stütt un Stöhn sünd.  Kuum to glöven – aver Oswald Andrae hett dat all 1980 nipp un nau wüss: „»Heimat« is Recht up Schutz, bedütt Säkerheit, is mehr as'n Dack över'n Kopp, ist mehr as sööthaftig Gedanken . . . “

„Man - wann föhlt sick de Minsch seeker?“ fraagt Reimer Bull 1984 in een Reed: „Wenn he sick utkennt. Un wo kennt he sick ut? In sien Revier. Un för Revier kannst ook seegen: in sien Heimat. Heimat, dat is de Placken, wo du di seeker föhln deist, dor kennst du di ut.“

 

Heimat is also dor, wo du Wötteln slagen kannst – mankmol för ümmer – mankmol ok blots för een Tietlang. De Duden hett för dat Woort Heimat een ganz eenfach Verklaarn: „Land, Landesteil oder Ort, in dem man [geboren und] aufgewachsen ist oder sich durch ständigen Aufenthalt zu Hause fühlt (oft als gefühlsbetonter Ausdruck enger Verbundenheit gegenüber einer bestimmten Gegend)“.  Wat hett de Stolper Buer un plattdüütsche Schrieversmann Matthias Stührwoldt mol in „Hör mal’n beten to“ seggt: „Du driggst dien Dörp ümmer mit di rüm – wohin du ok geihst“. Oder, wat spaaßiger un mit’n Smuustern in’t Gesicht: „You can take the boy out of Stolpe, but you can not take Stolpe out oft he boy . . .“

Un wo wi graad bi Engelsch sünd. De Engländer kennt so recht keen Woort för Heimat as wi Düütschen. De seggt eenfach: „home“. Dat bedüüt:  Zuhause, Heimat, Heim un Haus. „Home is where the heart is“ . . . Dor hett de Heimat wat mit‘ Hart to doon – mit Geföhle. Oder de Ungarn. „Szülöföld“ is dat Woort för Heimat un bedüüt „Elternerde“. De Placken Eer, wo dien Vörfahrn herkamen doot,

„Heimat hest du in‘ Kopp“, seggt dorgegen Perfesser Olaf Wolkenhauer. De Wetenschapler un Plattsnacker hett een plattdüütsches Konversationslexikon schreven un is veel in’e Welt an’t Reisen. He is sik wiss: „Dien Heimat is keen Placken Eer,  dor kannst keen Tuun üm trecken, kannst nich üm strieden. Wat ik liert heff is, datt een de Welt kennen mutt, aver de Heimat nich vergeten kann. Dat gifft so een Lengen na de Landschop, na de Kultur, na de Minschen un na de Spraak, mit de en groot worrn is.“

Spraak kann ok een Stück Heimat ween. Vun den düütschen Philosophen Karl Jaspers kümmt de Schnack: „Heimat ist da, wo ich verstehe und wo ich verstanden werde“. För uns in Sleswig-Holsteen is dat sogoor wat ganz Besünneres. So as in keen anner Bunnesland sünd bi uns fief grote un lütte Spraken tohuus – hebbt hier in uns Land ehr Heimat: Hochdüütsch, Plattdüütsch, Däänsch, Romanes un Freesch.  „Plattdüütsch, dat is miene Heimat, dat is mien Tohuus“, swöögt Schauspelerin un Plattsnackerin Renate Delfs.

Voriger Artikel
Nächster Artikel
Mehr aus Nachrichten auf Platt 2/3