Navigation:
LeserreisenePaperOnlineServiceCenter (OSC)
Sogoor de engelsche Queen hett een vun uns düütschen Adventskalenner

Dor weer mol’n lütten Buttjer vun  veer Johr. de kunn de Tiet bi’t Wiehnachten partout nich mehr aftöven. Jümmers fraag he sien Modder: „Mama, wie lang ist’s noch bis Weihnachten?“ Dor harr sien Modder Selma een plietsche Idee: Se moolte op een Papp veeruntwintig Tahlen op. Un an jedeen Tahl hett se denn een Gebäckstück antüdelt. So weer de Tiet bit Wiehnachten för den lütten Gerhard nich mehr ganz so lang un sööt bavento. As de lütt Gerhard Lang ut Maulbronn in Schwaben groot weer, dor besinn he sik op düssen Kalenner vun sien Modder un hett 1904 den wull eersten sülvstdruckten Wiehnachtsskalenner op’n Markt bröcht: „Im Lande des Christkinds“. De weer noch ahn Fenster to’n Oprieten un ook noch ahn Schokolaad. Aver dat weer de Anfang vun unsen Adventskalenner – so as wie em kennen doot.

Niege Böker, CDs, Kalenner un Kraam vun de Plattdüütsche Bökermesse

Een kann kieken, wöhlen, grabbeln, snacken, toluustern, wunnerwarken, spekuleern, smuustern, studeern, diskuteern un vör allen Dingen veel lesen – op de Plattdüütsche Bökermess in’t Hamborger Ohnsorg-Theoter. To’n 17. Mol hebbt över veertig Verloge ut alle norddüütschen Bunneslänner ehre niegen plattdüütschen Böker, Höörböker, CDs, Kalenner, Postkorten, Speele, eBooks, Lehrmateriol, Krimskraam un Tietschriften vörstellt. „Klein – aber fein“, dat is de Messe förwiss. Un mit de Johrn is kloor wurrn: Plattdüütsch, dat is för jedeen wat. Platt kann jüst so modern ween as Hochdüütsch, Platt geiht ook wunnerbor digital un mit Platt kann een all’ns maaken un all’ns seggen.

Plattsnacker Eckart Brandt sammelt ole Appelsorten in sien Boomgarden

Eckart Brandt is bi de Lüüd blots de „Appelmann“. „Appelpopst“ geiht jo nich. Ik bün jo nich kathoolsch“, smuustergrient he. De staatsche Mann mit den rooden Wikingerbort, de roodblonnen lockigen Hoor un de blaue Latzbüx steiht jedeen Maandag middag mit siene Schätze in Hamborg vör’t Chilehuus. Wat dat för Schätze sünd? Se hebbt so schöne Naams as „Finkwarder Harvstprinz“, „Seestermühler Zitroonappel“, Geeler Richard“, „Griese Renette“ oder „Altländer Pannkoken“. Un wat se rüüken doot. Un wat de smecken doot. „Dat is eben keen Einheitsware ut’n Supermarkt“, verklaart de Appelbuuer ut‘ Ole Land, „dat sünd urole Appelsorten. Dat is noch een Stück Kultur.“ Hunnerte dorvun staht in sien „Boomgarden“ in Grootwöhrn. Siet dörtig Johr buut he dor een Aart Arche Noah för Appeln. Eckart Brandt is dormit ook op de Expo 2015 in Mailand to sehn.

Emil Heckers plattdüütschen Gedichtzyklus över'n 1. Weltkrieg

„Al föftig Johr slep ick mi dormit af, mit Biller, de as grulich swöre Steen mi up de Seel liegt un keen Roh mi lot, nem ick uck mit mien Lengen Freeden söch.“ 1916 – dat weer Verdun, dat weer Douaumont. Dat weern „Trichter an Trichter, Ies, Woter, Morast“ – un merrmang „Jungens vun achtein, man even ut Schol, anlehrt to’n Morden, mit Flint un Pistol, Handgronot, Spoden, Gas, Bajonett . . .“ Een vun düsse Jungens weer  Emil Hecker, de groote plattdüütsche Schrieversmann ut Dithmarschen. Notabitur mit 19, Einberufung to de Fohnen – un denn rop op de Slachtfeller in Frankriek. Mit „een afschoten Been un mehr as en halvhunnert Löcker in’t Fleesch“ keem he dree Johr later trüch. Föfftig Johr hett dat duert, bit he sik all sien Pien vun de Seel schrieven kunn – in de plattdüütsche Gedichtreeg „Douaumont“. Un meist noch mol föfftig Johr sünd in’t Land gahn, bit düsse Gedichtzyklus nu endli druckt wurrn is.

In Aurich backt se överall lütte Zeddels mit plattdüütsche Wöör an

STILLKENS hebbt se sik ansliekert un hebbt de RAADSEL anbackt mit een lütt Stück Tesafilm. DUDDIG sünd de nich. Un LEEGLOPER all gor nich, denn dat is een Barg KNOOIJEREE, op all de lütten witten Zeddels plattdüütsche Begriffe to stempeln un se denn ook noch bi Nacht un Nevel optohangen. Mit een KNIPPLUCHT in de Hand. An een Lateernmast in Aurich. An een Stromkassen. An een Regenrinn. An Finsterschieven, an Banken, an‘ Breefkassens un an de Döör vun den Verband Ostfreesche Landschap. Dor sitt Grietje Kammler vun‘t Plattdüütskbüro un smuustert sik een: „Also, wi sünd dat nich! Ik heff dat Geföhl, datt düsse Lüüd uns ünnerstütten wüllt.“

Platt-Stiftung Sleswig-Holsteen spendeert Geld för de Spraak

„`n fixen Mann is Vadder ween“, sineert Wilhelm Nehlsen (79), „een flietigen Marschbuern“. Un denn lach he sik een: „Nie heff ik vun em een Woort Hochdüütsch höört. De hett blots Plattdüütsch snackt.“ Em to Ehren hett de Buernsöhn nu de „Plattdüütsch Stiftung Sleswig-Holsteen“ op de Been stellt. Ünner den Schirm vun Ministerpräsident Torsten Albig schall de Stiften „hölpen, anschuven un stütten“, wo dat üm de Plattdüütsche Spraak in uns Land geiht. „To’n Fördern vun uns Modderspraak un natürli ook to uns eegen Freud“, smuustert Willi Nehlsen.

Dat plattdüütsche Rechtsdokument is na 70 Johr wedder in Bremen trüch

Se is wat ganz Besünneres. Un wunnerschöön noch dorto. Dat meent jedenfalls Perfesser Konrad Elmshäuser, de Böverste vun’t Bremer Staatsarchiv. Se is heel un Deel ut Pergament un nipp un nau 6,93 Meter lang. Se is över fiefhunnert Johr old un dor staht 225 Artikel op, de in’t Middelöller den Alldag vun de Bremer Bürger regelt hebbt. Se is mit de Hand schreeven – un twaars op Middel-Nedderdüütsch. Un Johr üm Johr is dor wat Nieges toschreeven wurrn. 250 Johr lang is ut de dore „Kundige Rulle“ dat Recht vörleest wurrn. Kort na’n tweeten Weltkrieg is düt wertvulle Stück Bremsche Rechtsgeschicht för ümmer verschütt gahn. Nu is Rull wedder opdüükert. Na Söventig Johr is een vun de wichtigsten Rechtsdokumente vun’t heele Norddüütschland endli wedder trüch in Bremen. Een lütt Wunner un een wunnerbore Geschicht dorto.

5. Kuntrull Berich Spraakencharta: Sachverstännige nich tofreeden

Papeer is gedullig – heet een Spreekwoort. Dorüm warrd ook alle dree Johr keeken, ob un wat sik bi de Charta der Regionol- und Minderheitenspraaken doon hett. Dat gifft dor eenmol den Bericht vun‘ Sachverstännigen-Utschuss un achterran verkloort dat Ministerkomitee vun‘ Europaraat, wat noch beter warrn mutt. Düt Kontrullverfohrn höört to de Charta dorto un hölpt de Vertragsparteien bi de groote Opgaav, de lütten Spraaken Stütt un Stöhn to geeven. Richtig tofreeden is de Europaraat in den niegen Bericht noch nich, wat Nedderdüütsch in Sleswig-Holsteen un de annern norddüütschen Länner angeiht. Besünners, wat Platt in de Bildung, in de Verwalten, in’t Soschaale un in de Wirtschap  angeiht.

1 2 3 4 ... 10
Anzeige

Plattdütsches

Leserreisen

Leserreisen

Entdecken Sie die Welt mit den Kieler Nachrichten und der Segeberger Zeitung. Erfahren Sie alles über unsere schönen Reisen. In unseren Reiseberichten können Sie nachlesen, was unsere Gäste auf den Reisen erlebt haben.

Darüber sollte KN-online berichten

Darüber sollte KN-online berichten

Wir berichten täglich aus Kiel und Schleswig-Holstein. Doch unsere Reporter können nicht überall sein. Um über möglichst viele Dinge zu berichten, die Sie interessieren, bitten wir Sie uns zu informieren.

Online Spiele

Kreuzworträtsel

Testen Sie Ihr Wissen und lösen unsere spannenden Kreuzworträtsel.

Sudoku

Mit unserem Sudoku-Rätsel können Sie täglich ein neues Sudoku online spielen.


Top